Prawo do urlopu wypoczynkowego jest jednym z podstawowych uprawnień pracowniczych. Pracodawca zobligowany jest udzielić urlopu wypoczynkowego w tym roku kalendarzowym, w którym pracownik uzyskał do niego prawo.

Urlopu wypoczynkowego udziela się:

zgodnie z planem urlopów (art. 163 § 1 Kodeksu pracy)

albo też

w terminie uzgodnionym z pracownikiem (art. 163 § 2 Kodeksu pracy).

Wyjątkiem od powyższych zapisów jest tzw. urlop na żądanie. Czterodniowy urlop przewidziany w tym przepisie nie jest ani objęty planem urlopów, ani też nie wymaga żadnych wcześniejszych ustaleń z Pracodawcą.

Instytucja tzw. „urlopu na żądanie” funkcjonuje w polskich przepisach prawa pracy od 1 stycznia 2003 r.

Zgodnie z przepisami prawa (art. 167(2) Kodeku pracy), Pracodawca – na żądanie Pracownika i w terminie przez niego wskazanym – jest zobowiązany udzielić urlopu na żądanie.

Pracownik zaś, ma obowiązek zgłoszenia takiego żądanie udzielenia urlopu najpóźniej w dniu w którym rozpoczyna urlop. Co więcej, Pracownik powinien zgłosić ten wniosek o udzielenie urlopu na żądanie najpóźniej w dniu rozpoczęcia urlopu, ale co ważne przed godziną, od której powinien pracować według obowiązującego go rozkładu czasu pracy tj. przed rozpoczęciem doby pracowniczej.

Co do ilości udzielanych dni w procedurze urlopu na żądanie to urlop ten ma swój limit. Pracodawca jest zobowiązany udzielić go, jednak w ilości nie więcej niż 4 dni urlopu w każdym roku kalendarzowym.

Warto dodać, że nie ma możliwości udzielenia pracownikowi urlopu wypoczynkowego (ani „normalnego”, ani na żądanie) na część dnia pracy, jeśli nie jest to spowodowane wymiarem przysługującego mu urlopu wypoczynkowego, czyli nie ma możliwości udzielania urlopu na żądanie w wymiarze godzinowym (np. 2 godziny urlopu na żądanie).

oprac. Urszula Milewska-Marzyńska