Praca w wykopach, tuż obok pracy na wysokości, jest jedną z najbardziej niebezpiecznych prac.

Z analizy przepisów w zakresie procesu budowlanego wynika, że wykopy i nasypy zaliczone są do kategorii stałych lub tymczasowych konstrukcji określonych jako obiekty budowlane.

Wykopy, biorąc pod uwagę szerokość dna wykopu, dzieli się na:

  • wąskoprzestrzenne o szerokości dna mniejszej lub równej 1,5 m;
  • szerokoprzestrzenne o szerokości dna większej niż 1,5 m.

Wykopy, biorąc pod uwagę głębokość wykopu, dzieli się na:

  • płytkie: głębokość mniejsza lub równa 1 m;
  • średniogłębokie: głębokość nie większa niż 3 m;
  • głęboki: głębokość większa niż 3 m.

 

Zasady bezpieczeństwa podczas robót ziemnych:

  1. Zabezpieczenie wykopu przy pomocy balustrad wówczas, gdy w sąsiedztwie krawędzi wykopu o głębokości większej niż 1 m istnieje ruch pieszy. Balustrady zabezpieczają pracowników przed upadkiem z wysokości oraz zabezpieczają pracowników, którzy pracują w wykopie, przed np. spadającymi przedmiotami. Zgodnie z przepisami – balustrady powinny być zbudowane z deski krawężnikowej o wysokości 15 cm i poręczy ochronnej na wysokości 1,1 m. Balustradę umieszcza się w odległości nie mniejszej niż 1 m od krawędzi wykopu.
  2. W sytuacji, gdy teren przy wykopie nie jest obciążony w pasie o szerokości równej głębokości wykopu, wykopy, które mają ściany pionowe, nieumocnione, bez rozparcia mogą być wykonywane tylko do głębokości 1 m w gruntach zwartych. Wykopy bez umocnień a o głębokości większej niż 1 m a mniejszej niż 2 m, mogą być tylko z zastrzeżeniem, że zezwalają na to warunki gruntowe. Decyzję taką można podjąć na podstawie badań gruntu oraz dokumentacji geologiczno-inżynierskiej.
  3. Wykop, który jest głębszy niż 1 m od poziomu terenu, musi mieć wykonane wejście/zejście do wykopu a odległość pomiędzy wejściami/zejściami nie powinna przekraczać 20 m.
  4. Należy opracować organizację ruchu pieszego i kołowego na placu budowy oraz wyznaczyć strefy niebezpieczne – czynności te należy podjąć przed przystąpieniem do wykonywania robót ziemnych.
  5. Oznakowanie stref niebezpiecznych dokonać można za pomocą taśm w barwach ostrzegawczych.
  6. W przypadku, gdy prace będą prowadzone w pobliżu sieci elektroenergetycznych, gazowych, telekomunikacyjnych, ciepłowniczych, wodociągowych i kanalizacyjnych – kierownik budowy wskazuje bezpieczną odległość w jakiej mogą być prowadzone roboty a także sposób ich wykonywania.

 

Ciąg dalszy zasad bezpiecznej pracy w wykopach za dwa tygodnie.

 

 

Źródło:

  • Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 6 lutego 2003 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych.
  • Materiały Państwowej Inspekcji Pracy.

 

oprac. Urszula Milewska-Marzyńska